Mehnat bozori: 100 kishidan nechtasi ishlaydi? Ishsizlik 4,5 foizga tushdi
2026-yil o‘rtasida O‘zbekistonda ishsizlik 4,5 foizga tushdi — 2020-yildagidan ikki barobardan ko‘proq kam. 100 kishi misolida mehnat bozorini ko‘ring: kim ishlaydi, kim xorijda, kim qancha maosh oladi — va o‘zingizga o‘xshash odamlar orasida ishsizlik qanchaligini bilib oling.
Illyustratsiya: HBR.uz · ma’lumotlar asosida chizilgan
2026-yil 1-iyul holatiga O‘zbekistonda ishsizlik darajasi 4,5 foizga tushdi. Olti yil oldin, 2020-yilda bu ko‘rsatkich 10,5 foiz edi. Ammo bitta foiz ortida millionlab odamlar turadi: kim ishlaydi, kim ish qidiradi, kim xorijga ketgan va kim qancha maosh oladi? Keling, buni 100 kishi misolida ko‘ramiz.
100 kishi
Sahifani pastga aylantiring: odamchalar guruhlarga bo‘linib boradi.
Manba: Statistika agentligi (siat.stat.uz) (2025-yil yakuni); Bandlik va kambag‘allikni qisqartirish vazirligi (2025-yil III chorak); Markaziy bank (migratsiya). Taqsimot taxminiy, yaxlitlangan
Tasavvur qiling: O‘zbekistonning mehnat resurslari — ishlay oladigan yoshdagi 20,6 million kishi — 100 kishilik bir guruh. Har bir odamcha taxminan 206 ming kishini bildiradi.
Ulardan 76 nafari mehnat bozorida: ishlaydi yoki ish qidiradi. Qolgan 24 nafari — talabalar, uy bekalari, nogironligi bor insonlar va ish qidirmayotganlar.
Mehnat bozoridagi 76 kishidan 72 nafari band, 4 nafari esa ish qidirmoqda. Bu — 4,8 foizlik ishsizlik: 2020-yilda bu ko‘rsatkich 10,5 foiz edi.
Bandlarning 42 nafari rasmiy ishda, 21 nafari norasmiy sektorda ishlaydi, yana 9 nafari esa xorijda mehnat qilmoqda. Norasmiy bandlikni qisqartirish — mehnat islohotlarining asosiy yo‘nalishlaridan biri.
Xorijda ishlayotgan 9 kishidan qariyb 6 nafari Rossiyada. Boshqa asosiy yo‘nalishlar — Janubiy Koreya (102 mingga yaqin) va Turkiya (70 mingga yaqin).
Bandlar qayerda ishlaydi? Har beshinchi band kishi hamon qishloq xo‘jaligida, ammo eng katta guruh — xizmatlar: ta’lim, sog‘liqni saqlash, moliya, IT va boshqa sohalar. 2010-yildan beri qishloq xo‘jaligi ulushi 26,8 foizdan 21 foizga tushdi, xizmatlar ulushi esa o‘sdi.
Avval taxmin qiling
2018-yildan boshlab ishsizlik xalqaro tavsiyalarga mos so‘rov usulida hisoblanadi. 2020-yilda pandemiya sababli u 10,5 foizga chiqdi. Keyin nima bo‘lgan deb o‘ylaysiz? Chiziqni o‘zingiz davom ettiring.
2020-yildan keyin nima bo‘ldi deb o‘ylaysiz? Chiziqni davom ettiring: sichqoncha yoki barmoq bilan chizing.
Manba: Statistika agentligi (siat.stat.uz); Bandlik va kambag‘allikni qisqartirish vazirligi
Ishsizlik olti yil ichida ikki barobardan ko‘proq qisqardi. Shu davrda yangi ish o‘rinlari yaratish, tadbirkorlikni qo‘llab-quvvatlash, kasb-hunarga o‘qitish va xorijda tashkiliy asosda ishga joylashtirish dasturlari amalga oshirildi.
Siz qaysi guruhdasiz?
Jinsingiz va hududingizni tanlang: kalkulyator sizga o‘xshash 100 ta ishchi kuchidan nechtasi ish qidirayotganini ko‘rsatadi.
Sizga o‘xshash 100 kishidan nechtasi ish qidirmoqda?
7 / 100
Ayollar orasida har 100 ta ishchi kuchidan taxminan 7 nafari ish qidirmoqda (6,5%). Mamlakat bo‘yicha — 4,8%.
2025-yil yakuni bo‘yicha rasmiy ma’lumot
Manba: Statistika agentligi (siat.stat.uz)
Ayollar orasida ishsizlik erkaklarnikidan yuqori: 6,5 va 3,4 foiz. Ammo farq tez qisqarmoqda: 2020-yilda ayollar ishsizligi 14,1 foiz edi. Hududlar o‘rtasidagi farq esa kichik — barcha viloyatlarda ishsizlik 4–5 foiz atrofida.
Qayerda ishlaymiz?
Yilni tanlang: kvadrat yuzi tarmoqning bandlardagi ulushiga mutanosib. Qishloq xo‘jaligi ulushi kamayib, xizmatlar sohasi kengaymoqda — iqtisodiyot zamonaviylashayotganining belgisi.
Boshqa xizmatlar 42,6 % · 43%
Manba: 1995 — XMT (ILOSTAT); 2010–2025 — Statistika agentligi (siat.stat.uz)
Qancha maosh olamiz?
2026-yilning birinchi yarmida o‘rtacha oylik ish haqi 7,09 mln so‘mni tashkil etdi (kichik biznes subyektlarisiz). Eng yuqori maosh Toshkent shahrida, keyin kon-metallurgiya korxonalari joylashgan Navoiy viloyatida. Kvadratni bosing yoki ustiga olib boring.
Kvadratni bosing yoki ustiga olib boring.
Toshkent shahri 12 014 ming so‘m · 13,9%
- Toshkent shahri12 014
- Navoiy8 723
- Toshkent viloyati6 676
- Andijon5 684
- Buxoro5 618
- Sirdaryo5 605
- Qoraqalpog‘iston5 557
- Xorazm5 500
- Jizzax5 399
- Samarqand5 193
- Namangan5 191
- Farg‘ona5 163
- Surxondaryo4 937
- Qashqadaryo4 865
Manba: Statistika agentligi (siat.stat.uz)
Tarmoqlar orasida eng yuqori maosh moliya va sug‘urta, axborot va aloqa sohalarida.
Manba: gov.uz, lex.uz — Prezident farmonlari va qarorlari
2026-yil 1-sentabrdan mehnatga haq to‘lashning eng kam miqdori 1 360 ming so‘mga oshirildi. 2019-yil sentabrida u 634 880 so‘m edi.
Ma’lumotlar haqida: 2018-yildan ishsizlik xalqaro tavsiyalarga mos uy xo‘jaliklari so‘rovi asosida hisoblanadi; oldingi yillardagi rasmiy raqamlar boshqa usulda olingan va bevosita taqqoslanmaydi. «100 kishi» grafigi 2025-yil yakunidagi mehnat resurslari asosida tuzilgan; rasmiy, norasmiy va xorijdagi bandlar ulushi vazirlikning 2025-yil III chorakdagi baholaridan olingan va yaxlitlangan. O‘rtacha ish haqi kichik biznes subyektlarisiz hisoblangan. Yosh guruhlari bo‘yicha rasmiy ishsizlik darajasi e’lon qilinmagani uchun kalkulyatorda faqat jins va hudud bor.
Yangi tahlillar birinchi Telegram kanalimizda chiqadi
Maqolalar, qisqa yangiliklar va kechki dayjest — hammasi bitta kanalda.
