MChJ ochish 2026: tartibi, narxi va kerakli hujjatlar

Qisqasi: MChJ qanday ochiladi va qancha to‘lanadi?

1. Firma nomini tanlang, ustavni (ikki va undan ortiq ta’sischida ta’sis shartnomasini ham) tayyorlang.
2. Arizani birdarcha tizimi orqali onlayn yoki davlat xizmatlari markazida shaxsan bering.
3. Davlat bojini to‘lang: markazda 440 000 so‘m, onlayn arizada 396 000 so‘m.
4. Ro‘yxatdan o‘tish 30 daqiqadan oshmaydi. Guvohnoma elektron shaklda beriladi.
5. Ro‘yxatdan o‘tgach, bank hisobvarag‘i, elektron raqamli imzo va soliq rejimini hal qiling. Ustav fondi bir yil ichida to‘liq kiritiladi.

MChJ nima va kimga mos keladi?

MChJ — bir yoki bir necha shaxs tashkil etgan, ustav fondi ulushlarga bo‘lingan xo‘jalik jamiyati. 2026-yil 21-apreldagi O‘RQ-1137-son «Mas’uliyati cheklangan jamiyatlar to‘g‘risida»gi qonunga ko‘ra, jamiyat o‘z majburiyatlari bo‘yicha o‘ziga tegishli barcha mol-mulk bilan javob beradi. Ishtirokchilar esa jamiyat qarzlari uchun javobgar emas. Ular faqat o‘z hissasi qiymati doirasida tavakkal qiladi.

Qonun 2026-yil 22-iyuldan kuchga kirdi va 2001-yildagi eski qonun o‘rnini egalladi. Yangi qonun MChJ boshqaruvini aksiyadorlik jamiyatlaridagi korporativ qoidalarga yaqinlashtirdi.

MChJ ko‘pincha quyidagi hollarda tanlanadi:

• bir nechta sherik bo‘lsa va ulushlarni rasman belgilash kerak bo‘lsa;
• katta shartnomalar, ijara va kredit bilan ishlansa;
• faoliyat yakka tartibdagi tadbirkorlar (YaTT) uchun ruxsat etilgan ro‘yxatda bo‘lmasa;
• kelajakda investor jalb qilish yoki ulush sotish rejalashtirilsa.

Soliq va ro‘yxatdan o‘tish narxi bo‘yicha batafsil solishtirma YaTT yoki o‘zini o‘zi band qilish haqidagi maqolamizda berilgan.

MChJ ochish shartlari: yangi qonun nimani talab qiladi?

Asosiy shartlar O‘RQ-1137-son qonun va Tadbirkorlik subyektlarini davlat ro‘yxatidan o‘tkazish tartibi to‘g‘risidagi nizomda belgilangan.

Ta’sischilar soni. Jamiyatni bir kishi ham ta’sis etishi mumkin. Ishtirokchilar soni 50 nafardan oshmasligi kerak. Ishtirokchilar bundan ko‘paysa, jamiyat bir yil ichida aksiyadorlik jamiyatiga yoki ishlab chiqarish kooperativiga aylantiriladi.

Ta’sischining yoshi. 2026-yil iyulida nizomga kiritilgan qo‘shimchaga ko‘ra, 16 yoshga to‘lmagan shaxs jamiyat ta’sischisi bo‘la olmaydi. Bundan ulush meros sifatida o‘tgan hollar mustasno. 16–17 yoshli ta’sischi uchun ota-ona yoki vasiyning roziligi OneID yoki Face-ID orqali tasdiqlanadi.

Ustav fondi. Qonun MChJ uchun ustav fondining umumiy eng kam miqdorini belgilamaydi. Eng kam miqdor faqat ayrim faoliyat turlarining litsenziya talablarida uchraydi. Hissa pul, qimmatli qog‘oz, boshqa mol-mulk yoki mulkiy huquq shaklida qo‘shiladi. Qiymati 10 000 BHMdan oshadigan pulsiz hissani baholovchi tashkilot baholashi shart.

Hissani kiritish muddati. Har bir ishtirokchi o‘z hissasini ro‘yxatdan o‘tgan kundan boshlab bir yil ichida to‘liq kiritadi. Ro‘yxatdan o‘tishdan oldin kamida 30 foiz kiritish talabi faqat kredit tashkilotlariga taalluqli. Bir yil ichida ustav fondi to‘liq to‘lanmasa, jamiyat uni amalda to‘langan miqdorgacha kamaytirishi yoki tugatilishi kerak.

Muhr. Qonun jamiyatga muhrga ega bo‘lish huquqini beradi, lekin uni majburiy qilmaydi.

MChJ ochish uchun kerakli hujjatlar qaysilar?

Nizomning 12-bandiga ko‘ra, onlayn so‘rovnomaga davlat tilidagi ta’sis hujjatlari ilova qilinadi. Pasport ma’lumotlari va soliq to‘lovchining identifikatsiya raqami tizimga OneID orqali avtomatik tushadi, ularni alohida yuklash shart emas.

Odatdagi MChJ uchun kerakli hujjatlar:

• jamiyat ustavi — bitta ta’sischi bo‘lsa, yagona ta’sis hujjati shu;
• ta’sis shartnomasi — ishtirokchilar ikki va undan ortiq bo‘lsa; unda ulushlar, hissalarni kiritish tartibi va muddati, foyda taqsimoti yoziladi;
• ta’sis etish to‘g‘risidagi qaror — ta’sischilar yig‘ilishi bayonnomasi yoki yagona ta’sischining qarori;
• direktor ma’lumotlari — rahbar ro‘yxatdan o‘tish paytida tayinlanadi;
• firma nomi va manzil — pochta manzili ustavda ko‘rsatiladi;
• ta’sischilarning roziligi — ikki va undan ortiq ta’sischi bo‘lsa, har biri OneID yoki Face-ID orqali o‘z roziligini tasdiqlaydi.

Ustavda firma nomi, faoliyat predmeti, ustav fondi miqdori, har bir ishtirokchining ulushi, boshqaruv organlarining vakolatlari va ishtirokchining jamiyatdan chiqish tartibi bo‘lishi shart. Nizom ta’sis hujjatlarini namunaviy shakl asosida yoki o‘z shaklingizda tuzishga ruxsat beradi. Hujjatlarni elektron shaklda yoki PDF skan nusxada yuklang, har bir fayl 10 Mbdan oshmasin.

Sheriklar o‘rtasidagi nozik masalalarni, masalan ulush sotish yoki nizoni hal qilish tartibini, oldindan yozib qo‘ygan ma’qul. Buning usullari ta’sischilar shartnomasi haqidagi maqolamizda berilgan.

MChJ ochish tartibi qanday?

Davlat xizmatlari portaliga ko‘ra, ariza ikki yo‘l bilan beriladi: new.birdarcha.uz tizimi orqali mustaqil ravishda yoki davlat xizmatlari markaziga shaxsan kelib.

MChJ online qanday ochiladi?

1. new.birdarcha.uz tizimiga OneID orqali kiring va «biznesni ro‘yxatdan o‘tkazish» xizmatini tanlang.
2. Yuridik shaxs so‘rovnomasini bosqichma-bosqich to‘ldiring. Tizim shaxsiy ma’lumotlarni davlat bazalaridan o‘zi oladi.
3. Lotin alifbosidagi bo‘sh firma nomlaridan birini tanlang. Tanlangan nom 60 kalendar kun siz uchun saqlanadi.
4. Ustav va kerakli bo‘lsa ta’sis shartnomasini yuklang. Boshqa ta’sischilar o‘z roziligini tasdiqlaydi.
5. Kerakli qo‘shimcha xizmatlarni belgilang: bank hisobvarag‘i, elektron raqamli imzo, onlayn kassa va boshqalar.
6. Davlat bojini bank kartasi orqali to‘lang.
7. Ro‘yxatdan o‘tganlik to‘g‘risidagi elektron guvohnomani shaxsiy kabinetdan yuklab oling.

Nizomning 3-ilovasiga ko‘ra, tadbirkorlik subyektini ro‘yxatdan o‘tkazish real vaqt rejimida, ko‘pi bilan 30 daqiqada o‘tkaziladi. Soliq va statistika organlariga ma’lumot tizim orqali avtomatik yuboriladi, ularga alohida murojaat qilish shart emas.

«Biznesni 15 daqiqada boshlash» tamoyili nimani beradi?

Prezident Shavkat Mirziyoyevning 2025-yil 14-noyabrdagi PF-214-son farmoniga ko‘ra, 2026-yil 1-yanvardan ro‘yxatdan o‘tish bilan bir vaqtda yetti xizmatni olish mumkin:

• elektron raqamli imzo kaliti;
• bank hisobvarag‘ini ochish va faollashtirish;
• litsenziya, ruxsatnoma yoki xabarnoma uchun ariza;
• ko‘chmas mulk ijara shartnomasini rasmiylashtirish;
• QQS to‘lovchisi guvohnomasi (avtomatik beriladigan toifalar uchun);
• onlayn nazorat-kassa mashinasini xarid qilish va soliq organida ro‘yxatdan o‘tkazish;
• direktorni tayinlash va uni «Yagona milliy mehnat tizimi»da hisobga qo‘yish.

Xizmatlar ixtiyoriy: keraklilarini belgilaysiz va hammasi uchun bitta QR-kod orqali to‘laysiz. Ilgari har biri uchun alohida idoraga borishga to‘g‘ri kelardi.

MChJ ochish narxi 2026: qancha to‘lanadi?

Asosiy to‘lov — davlat boji. «Davlat boji to‘g‘risida»gi qonun ilovasiga ko‘ra, yuridik shaxs bo‘lgan tadbirkorlik subyektini ro‘yxatdan o‘tkazish uchun BHMning 1 barobari to‘lanadi. Qonunning 22¹-moddasiga ko‘ra, arizani Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali orqali o‘zingiz bersangiz, bojning 90 foizi olinadi. 2026-yil 1-sentabrdan BHM 440 000 so‘m.

Oxirgi qator Prezidentning 2025-yil 19-martdagi PF-50-son farmoniga asoslangan: o‘zini o‘zi band shaxslar YaTT yoki yuridik shaxs sifatida ro‘yxatdan o‘tganda davlat boji olinmaydi.

Elektron raqamli imzo, onlayn kassa, litsenziya va bank xizmatlari uchun to‘lovlar alohida. Ularning narxi xizmat ko‘rsatuvchi tashkilot tarifiga bog‘liq.

Misol: Toshkentda ikki dasturchi IT-xizmatlar uchun MChJ ochmoqchi. Ustav fondi 20 mln so‘m, ulushlar 60 va 40 foiz. Ariza onlayn beriladi.

Demak, ro‘yxatdan o‘tishning o‘zi uchun 400 ming so‘mga yaqin mablag‘ yetadi. Ustav fondidagi 20 mln so‘m esa xarajat emas, jamiyat mulki. U bank hisobvarag‘iga kiritiladi va biznesga sarflanadi. Hissalarni bo‘lib-bo‘lib kiritish mumkin, faqat bir yillik muddat buzilmasin. Muddat buzilsa, kamaytirilgan ustav fondini qayta ro‘yxatdan o‘tkazishga to‘g‘ri keladi.

Ro‘yxatdan o‘tgandan keyin nima qilish kerak?

Guvohnoma olingach, kompaniya ishga tushishi uchun yana bir necha qadam qoladi.

1. Bank hisobvarag‘i. Ta’sischilar rezident bo‘lsa, nizomga ko‘ra hisobvaraqni ro‘yxatdan o‘tish paytidayoq masofadan ochish mumkin. Ustav fondi shu hisobvaraqqa kiritiladi.
2. Elektron raqamli imzo (ERI). Soliq hisobotlari, elektron hisobvaraq-fakturalar va shartnomalar ERI bilan imzolanadi.
3. Soliq rejimi. Yangi MChJ odatda aylanmadan olinadigan soliq to‘laydi. Yuridik shaxslar uchun umumiy stavka 4 foiz. Aylanma chegaradan oshsa, QQS va foyda solig‘iga o‘tiladi. Stavkalar va chegaralar 2026-yilgi soliq stavkalari maqolamizda batafsil berilgan.
4. Xodimlar. Direktor va boshqa xodimlar bilan mehnat shartnomasi tuzing va uni «Yagona milliy mehnat tizimi»da ro‘yxatga oling.
5. Kassa va ruxsatnomalar. Naqd pul yoki karta orqali to‘lov qabul qilinsa, onlayn kassa yoki virtual kassa kerak. Litsenziyali faoliyatni ruxsatnoma olmasdan boshlab bo‘lmaydi.
6. Hisob yuritish. Buxgalteriya hisobini birinchi oydan yuriting, hatto aylanma bo‘lmasa ham. Faoliyat bo‘lmagan oylar uchun ham hisobot topshirishga to‘g‘ri kelishi mumkin.

Qanday xatolar ko‘p uchraydi?

• Ustavni o‘ylamasdan namunadan ko‘chirish. Ishtirokchining chiqishi, ulushni sotish va qaror qabul qilish tartibi yozilmasa, sheriklar o‘rtasidagi nizo sudga borib qoladi.
• Ustav fondini «qog‘ozda» qoldirish. Bir yil ichida hissa kiritilmasa, ustav fondini kamaytirish yoki jamiyatni tugatish majburiyati paydo bo‘ladi.
• Faoliyat turi uchun litsenziyani tekshirmaslik. Ayrim faoliyatlarda litsenziya talablari ustav fondining eng kam miqdorini ham belgilaydi.
• Firma nomini tekshirmaslik. Tizim nomning bir xilligini o‘zi tekshiradi. Lekin nom «Firma nomlari to‘g‘risida»gi qonun talablariga mos kelishi uchun arizachining o‘zi javob beradi.

Kompaniya ochishdan oldin daromad va xarajatlarni hisoblab chiqing. Buning tartibi biznes-reja tuzish qo‘llanmamizda berilgan.

Ko‘p beriladigan savollar

MChJ ochish narxi 2026-yilda qancha?

Davlat xizmatlari markazi orqali davlat boji 440 000 so‘m (1 BHM), onlayn ariza berilganda 396 000 so‘m (0,9 BHM). Elektron to‘lovda unga 1 foiz vositachilik haqi qo‘shiladi. O‘zini o‘zi band shaxs MChJ ochsa, boj olinmaydi.

MChJ ochish uchun qanday hujjatlar kerak?

Davlat tilidagi ustav kerak. Ta’sischilar ikki va undan ortiq bo‘lsa, ta’sis shartnomasi ham tuziladi. Shaxsiy ma’lumotlar tizimga OneID orqali avtomatik tushadi, rozilik esa Face-ID yoki OneID bilan tasdiqlanadi.

MChJ uchun eng kam ustav fondi qancha?

Umumiy tartibda eng kam miqdor belgilanmagan, uni ta’sischilar o‘zi belgilaydi. Bank, sug‘urta kabi litsenziyali faoliyatlar uchun talablar alohida. Ustav fondi ro‘yxatdan o‘tgandan keyin bir yil ichida to‘liq kiritilishi shart.

MChJni online ochish mumkinmi?

Ha, ariza new.birdarcha.uz tizimi orqali OneID bilan beriladi. Onlayn arizada davlat boji 10 foiz arzon. Ro‘yxatdan o‘tish 30 daqiqadan oshmaydi, guvohnoma elektron shaklda beriladi.

MChJni bir kishi ochishi mumkinmi?

Ha, yangi qonunga ko‘ra jamiyatni bir shaxs ta’sis etishi mumkin. Bu holda u tasdiqlagan ustav yagona ta’sis hujjati hisoblanadi. Ishtirokchilar ko‘paysa, ular o‘rtasida ta’sis shartnomasi tuziladi.

MChJ ochishning o‘zi bir soatlik ish. Asosiy vaqt esa undan oldingi tayyorgarlikka ketadi: sheriklar bilan ulush va boshqaruv tartibini kelishish, faoliyat turi va soliq rejimini tanlash. Ustavni puxta yozib, hisobvaraq va soliqni birinchi haftadayoq hal qilgan kompaniya keyin qayta ro‘yxatdan o‘tish va nizolarga vaqt sarflamaydi. Ishni sheriklaringiz bilan ulush va qaror qabul qilish tartibini qog‘ozga tushirishdan boshlang.